Γιατί κάποιες αποφάσεις μοιάζουν να παίρνονται “από μόνες τους”;Η τάση πραγμάτωσης

Υπάρχουν αποφάσεις που παίρνονται μετά από σκέψη και χρόνο. Αποφάσεις που ζυγίζουμε, οργανώνουμε, συζητάμε. Που μοιάζουν με μια συνειδητή διαδικασία: «Το σκέφτηκα, το αξιολόγησα, το αποφάσισα.»

Υπάρχουν όμως και άλλες αποφάσεις που δεν μοιάζουν ακριβώς με αποφάσεις. Μοιάζουν περισσότερο με μονοπάτια στη ζωή μας στα οποία βρεθήκαμε κάπως τυχαία, χωρίς καν να νιώθουμε ότι τα έχουμε επιλέξει.

Όπως όταν κάποιος:

• βρίσκεται σε μια δουλειά που δεν είχε ποτέ φανταστεί, αλλά κάτι μέσα του τον οδήγησε εκεί,
• μπαίνει σε μια σχέση που δεν το φανταζόταν, αλλά ένιωσε ότι δεν γίνεται να μην την ακολουθήσει,
• αφήνει πίσω μια πορεία που δεν τον εξυπηρετεί πια, χωρίς να ξέρει ακόμη πού πηγαίνει.

Αυτές οι κινήσεις δεν είναι πάντα λογικές. Και συχνά μοιάζουν να “παίρνονται από μόνες τους”.

Η εγγενής τάση του οργανισμού

Στην προσωποκεντρική προσέγγιση, ο Carl Rogers περιγράφει ότι:

Υπάρχει μία εγγενής τάση σε κάθε οργανισμό προς την επιβίωση, τη διαφοροποίηση και τη μέγιστη αξιοποίηση των δυνατοτήτων του. Η τάση αφορά το σύνολο του οργανισμού — σώμα, νου και συναίσθημα — και δρα συνεχώς σε όλα τα επίπεδα.

Αυτή η τάση δεν είναι μια “μεγάλη απόφαση”. Είναι μια οργανική κίνηση που υπάρχει πριν από τις εξηγήσεις, πριν από τα σχέδια, πριν από τη λογική.

Δεν μοιάζει πάντα με επίτευγμα

Η τάση πραγμάτωσης δεν εμφανίζεται πάντα σαν κάτι θετικό ή εντυπωσιακό. Δεν είναι πάντα μια μεγάλη αλλαγή, μια επιτυχία, μια τολμηρή απόφαση.

Πολλές φορές μοιάζει με κάτι δύσκολο. Ίσως και αρνητικό.

Μπορεί να μοιάζει με:

• εγκατάλειψη μιας σχολής,
• παραίτηση από μια δουλειά,
• μια περίοδο αβεβαιότητας,
• μια στιγμή που νιώθουμε ότι “χάσαμε τον δρόμο μας”.

Κι όμως, όλα αυτά μπορούν να είναι μέρη της πορείας. Η πραγμάτωση δεν είναι ένας στόχος. Είναι μια διαδρομή που μας οδηγεί πιο κοντά στην αυθεντικότητά μας, στην αλήθεια μας, σε αυτό που είμαστε, όχι σε αυτό που “πρέπει” να είμαστε.

Μήπως η τάση πραγμάτωσης “με ξέχασε”;

Υπάρχουν στιγμές που ο άνθρωπος νιώθει ότι οι δρόμοι που παίρνει δεν τον βγάζουν σε καλό. Ότι οι επιλογές του τον απομακρύνουν από τον εαυτό του. Ότι βρίσκεται σε καταστάσεις που δεν τον ανακουφίζουν, δεν τον εξελίσσουν, δεν τον στηρίζουν.

Και τότε εμφανίζεται μια βαθιά, υπαρξιακή απορία: «Μήπως η τάση πραγμάτωσης μου με ξέχασε;»

Η απάντηση είναι πως όχι.

Η τάση πραγμάτωσης δεν μοιάζει πάντα με μια φωτεινή πορεία προς κάτι καλύτερο. Πολλές φορές μοιάζει με κάτι δύσκολο, αβέβαιο, ακόμη και αρνητικό.

Κι όμως, ακόμη και αυτοί οι δρόμοι μπορούν να είναι χρήσιμοι.

Όταν οι “λάθος” δρόμοι ανοίγουν τον σωστό

Πολλές φορές οι άνθρωποι βρίσκουν τον δικό τους δρόμο ακριβώς τη στιγμή που λένε “αυτό πλέον δεν με εξυπηρετεί”.

Αυτή η στιγμή , είναι συχνά η αρχή μιας αλλαγής πορείας. Και η αλλαγή αυτή δεν θα ήταν πάντα ορατή αν ο άνθρωπος είχε πάρει εξαρχής το “σωστό” μονοπάτι.

Θα το έβλεπε; Μπορεί ναι. Μπορεί και όχι.

Οι άνθρωποι μαθαίνουμε μέσα από τα λάθη, τις εμπειρίες, τις δοκιμές. Συχνά προσπαθούμε να πάρουμε έναν πιο σύντομο και βολικό δρόμο… μέχρι που τελικά η εμπειρία μάς δείχνει ότι είναι πιο χρονοβόρος και αρκετά αβόλος , όχι επειδή είναι δύσκολος, αλλά επειδή δεν είναι δικός μας.

Κάπως έτσι λειτουργεί η τάση πραγμάτωσης: μας κινεί, αθόρυβα, ακόμη και μέσα από μονοπάτια που δεν θα επιλέγαμε συνειδητά. Μας οδηγεί πιο κοντά στην αυθεντικότητά μας, στην αλήθεια μας, σε αυτό που είμαστε.

🤝 Η θεραπεία ως χώρος όπου ο άνθρωπος βρίσκει τη δική του πορεία

Στην προσωποκεντρική προσέγγιση, ο στόχος δεν είναι να δείξουμε στον άνθρωπο ποιον δρόμο “πρέπει” να πάρει. Ο στόχος είναι να δημιουργήσουμε ένα ασφαλές πλαίσιο όπου μπορεί να ακούσει τον εαυτό του.

Ένα πλαίσιο που στηρίζεται σε:

• ενσυναίσθηση,
• γνησιότητα,
• άνευ όρων θετική αποδοχή.

Όταν ο άνθρωπος νιώσει ότι δεν χρειάζεται να φοβάται την αλήθεια του, όταν σταδιακά αρχίζει να εμπιστεύεται τον εαυτό του, τότε η τάση πραγμάτωσης βρίσκει χώρο να εκφραστεί.

Και ο άνθρωπος αρχίζει να κινείται προς τη δική του πορεία , μία πορεία που τον εξυπηρετεί και του δίνει νόημα.